SKF Thanh Long — Blog

Heineken rời Singapore để dồn công suất về Việt Nam. Chỉ nghe vậy thôi đã thấy đây không còn là một tin doanh nghiệp bình thường. Đây là một tín hiệu rất lớn. Rất mạnh. Và cũng rất đáng để suy nghĩ.

Vì sao một thương hiệu bia toàn cầu lại thu hẹp sản xuất quy mô lớn ở Singapore để chuyển sang các nhà máy trong khu vực, trong đó Việt Nam là điểm đến chính? Vì chi phí? Vì thị trường? Vì dư địa tăng trưởng? Hay vì Việt Nam giờ không còn là "công xưởng giá rẻ" như nhiều người từng nghĩ, mà đã trở thành một mắt xích chiến lược trong chuỗi sản xuất của cả khu vực?

Điều khiến nhiều người bất ngờ không chỉ là quyết định rời Singapore. Điều khiến người ta phải nhìn lại chính là quy mô hệ thống của Heineken tại Việt Nam. Hiện doanh nghiệp này đang vận hành 5 nhà máy và 9 văn phòng thương mại trên khắp cả nước. Nói cách khác, Việt Nam không phải là một điểm đặt nhà máy phụ. Việt Nam đang là một cứ điểm sản xuất cực kỳ quan trọng.

Và tâm điểm của câu chuyện chính là Vũng Tàu.

Nhà máy Heineken tại Bà Rịa – Vũng Tàu đang được mở rộng với diện tích quy hoạch hơn 393.000 m2. Tổng vốn đầu tư cho tất cả các giai đoạn vào khoảng 540 triệu USD. Công suất mới dự kiến đạt 1,6 tỷ lít mỗi năm, tăng thêm 500 triệu lít so với hiện tại. Con số này lớn đến mức nào? Lớn đến mức nhà máy này được nhắc đến như nhà máy bia lớn nhất Đông Nam Á.

Nghe đến đây, nhiều người sẽ đặt câu hỏi: Tại sao là Việt Nam? Tại sao không phải một thị trường khác? Tại sao không giữ sản xuất tại Singapore, nơi vốn nổi tiếng về hạ tầng, quản trị và thương hiệu quốc tế?

Câu trả lời có lẽ nằm ở một sự thật rất rõ. Doanh nghiệp không chọn nơi "nghe sang". Doanh nghiệp chọn nơi hiệu quả nhất. Họ chọn nơi tối ưu chi phí hơn. Họ chọn nơi có thị trường tiêu thụ lớn hơn. Họ chọn nơi có dư địa tăng trưởng rõ hơn. Và trong bối cảnh ngành bia khu vực đang dịch chuyển công suất, Việt Nam nổi lên như một lựa chọn gần như không thể bỏ qua.

Đây mới là điểm đáng bàn.

Bao năm qua, không ít người vẫn quen nói rằng Việt Nam chỉ mạnh ở gia công, chỉ hấp dẫn nhờ nhân công rẻ, chỉ là nơi đặt nhà máy vì tiết kiệm chi phí. Nhưng nếu chỉ có vậy, một tập đoàn lớn có dồn công suất về đây không? Nếu chỉ có vậy, họ có mở rộng một tổ hợp lên đến 1,6 tỷ lít mỗi năm không? Nếu chỉ có vậy, Việt Nam có thể trở thành nơi gánh phần sản xuất thay cho một thị trường như Singapore không?

Rõ ràng là không đơn giản như thế.

Đằng sau mỗi quyết định dịch chuyển công suất luôn là một bài toán rất lạnh lùng. Bài toán về logistics. Bài toán về sản lượng. Bài toán về tiêu dùng. Bài toán về hạ tầng. Bài toán về khả năng mở rộng trong nhiều năm tới. Và khi Việt Nam được chọn, điều đó có nghĩa là chúng ta đang sở hữu nhiều lợi thế thật sự trong mắt các tập đoàn toàn cầu.

Cũng cần nhìn rộng hơn để thấy Heineken không chỉ đặt cược vào một nhà máy. Họ đã xây một mạng lưới sản xuất phủ khá đều. Nhà máy đầu tiên tại TP.HCM được xây từ năm 1991. Nhà máy Hà Nội là cơ sở duy nhất của hãng ở miền Bắc. Nhà máy Đà Nẵng hiện là nhà máy duy nhất tại miền Trung sau khi cơ sở ở Quảng Nam tạm dừng hoạt động. Nhà máy Tiền Giang tuy có diện tích nhỏ nhất nhưng vẫn là một mắt xích quan trọng trong hệ thống. Đây không phải kiểu đầu tư thử nghiệm. Đây là một chiến lược bám rễ rất sâu.

Một chi tiết cũng rất đáng chú ý là các nhà máy của Heineken tại Việt Nam đang được gắn với câu chuyện năng lượng tái tạo, hiệu quả nước và mô hình vận hành xanh. Nhà máy TP.HCM sử dụng 100% năng lượng tái tạo cho mô hình nấu bia và có khu vực trải nghiệm dùng điện mặt trời. Nhà máy Hà Nội cũng được nhắc đến với mô hình nấu bia bằng 100% năng lượng tái tạo. Còn nhà máy Đà Nẵng nhiều năm được công nhận thuộc nhóm sử dụng nước hiệu quả nhất trong hệ thống Heineken toàn cầu.

Nghĩa là gì? Nghĩa là Việt Nam không chỉ đang hút sản lượng. Việt Nam còn đang gắn với tiêu chuẩn vận hành hiện đại hơn, xanh hơn, bài bản hơn. Đó là điều rất khác với hình dung cũ kỹ rằng nhà máy ở Việt Nam chỉ là nơi làm thật nhiều, thật rẻ, thật nhanh.

Tất nhiên, câu chuyện này cũng có thể tạo ra tranh cãi. Sẽ có người nói đây chỉ là quyết định kinh doanh thuần túy, không nên lãng mạn hóa. Đúng. Doanh nghiệp luôn nhìn vào lợi nhuận trước tiên. Nhưng cũng sẽ có người phản biện rằng chính vì họ quá thực dụng nên lựa chọn của họ lại càng đáng để chúng ta suy nghĩ. Một tập đoàn lớn không mang hàng trăm triệu USD đi đặt cược ở nơi thiếu tiềm năng. Họ càng không dồn công suất vào một quốc gia nếu không tin rằng nơi đó đủ sức trở thành trung tâm sản xuất dài hạn.

Vậy nên, đây không chỉ là chuyện một hãng bia chuyển nhà máy. Đây là câu chuyện về vị thế sản xuất của Việt Nam trong khu vực đang thay đổi. Chậm nhưng chắc. Âm thầm nhưng rõ ràng.

Nguồn bài: https://cafef.vn/heineken-roi-singapore-don-cong-suat-ve...